BBTK > Mijn Rechten > HIV@Work

2-11-2017 10:43 Afdrukken

HIV @ Work

Wat kan een werkgever eisen van een seropositieve werknemer? Er is het delicate moment van de aanwerving, daarna de dagelijkse omgang op het werk en ook het bezoek aan de bedrijfsarts. Kan de werkgever eisen om ingelicht te worden? Mag je liegen als hij al te directe vragen stelt? En wat als hij het al weet?

 

 

Mag mijn werkgever me vragen om een aidstest te laten afnemen?

Neen. Volgens de wet van 28 januari 2003 betreffende de medische onderzoeken die binnen het kader van de arbeidsverhoudingen worden uitgevoerd zijn aidstests en voorspellende genetische onderzoeken uitdrukkelijk verboden bij de aanwerving en tijdens de arbeidsbetrekking.

Dit verbod geldt zowel voor werknemers met een arbeidsovereenkomst als voor sollicitanten. Geen enkele werkgever (overheid of privé) mag een aidstest afnemen tijdens de medische onderzoeken bij aanwerving of mag deze test laten uitvoeren in het kader van de arbeidsgeneeskundige dienst, zelfs als hij toestemming van de werknemer heeft gekregen.

De wet van 28 januari 2003 is erg duidelijk, maar wordt niet steeds nageleefd, te meer daar sommige werkgevers niet onderworpen zijn aan de Belgische arbeidswetgeving (bv. internationale instellingen). Hou dus je rechten in gedachten en blijf waakzaam bij elke vraag om een bloedafname in het kader van je werk.

Mag een werkgever mijn ziekte inroepen om me een job te weigeren of me te ontslaan?

De anti-discriminatiewet van 10 mei 2007 geeft een antwoord op deze vraag. In het geval van hiv verschilt het antwoord naargelang het om een seropositief persoon of een aidspatiënt gaat.

1ste geval: een seropositief persoon

Een werkgever die weigert om een werknemer aan te werven of die hem ontslaat wegens zijn seropositiviteit behandelt deze persoon minder gunstig dan een andere omwille van zijn toekomstige gezondheidstoestand.

Dit soort verschil in behandeling kan enkel worden toegelaten als de werkgever dit objectief en redelijk kan verantwoorden. Het argument dat men “de hiv-positieve werknemer zelf wil beschermen” door hem een job te weigeren kan echter niet worden beschouwd als een objectieve en redelijke rechtvaardiging voor het verschil in behandeling.

2de geval: een aidspatiënt

Een werkgever die weigert om een aidspatiënt aan te werven of die hem ontslaat behandelt deze persoon minder gunstig dan een andere omwille van zijn handicap. Volgens de wet moet het begrip ‘handicap’ zeer ruim worden geïnterpreteerd: we beperken ons niet tot mensen met een motorisch of zintuiglijk gebrek, maar er zal eveneens rekening worden gehouden met mensen met een ziekte of een tekortkoming die hun beroepsbekwaamheid kan wijzigen (dit geldt ook voor chronische ziekten zoals aids). De werkgever kan een geweigerde job of het ontslag van een aidspatiënt enkel rechtvaardigen als niet aan aids lijden onontbeerlijk is om het vereiste werk te kunnen uitvoeren. Indien de kandidaat fysiek geschikt is voor de job en over de vereiste kwalificaties beschikt, mag zijn ziekte in geen geval  een belemmering vormen voor zijn aanwerving in die functie.

Ook als de werknemer reeds in dienst is op het moment dat hij ziek wordt, mag hij niet om die reden worden ontslagen. Indien de werkgever twijfelt aan de geschiktheid van zijn werknemer, meer bepaald aan zijn fysieke bekwaamheid om de taken behorend bij de functie uit te voeren, zal de arbeidsgeneesheer hem moeten onderzoeken en indien nodig een attest van gedeeltelijke of volledige ongeschiktheid voor de uitgeoefende functie afleveren.

Voor de werknemers en kandidaat-werknemers met een handicap moet de werkgever bovendien redelijke aanpassingen voorzien. De werkgever moet deze plicht vervullen zowel voor mensen die op het moment van de aanwerving gehandicapt zijn als voor werknemers die tijdens hun loopbaan gehandicapt worden (bv. als gevolg van een ziekte die hun bekwaamheden zou aantasten).

Om het redelijke karakter van de aanpassing in te schatten, zal geval per geval worden beoordeeld, onder meer in functie van het financiële draagvlak van de werkgever, van de kost van de aanpassing en van de rechtstreekse en onrechtstreekse gevolgen hiervan voor een grotere groep werknemers of voor externe bezoekers.

Share/Bookmark