“De crisis in de mediasector? Een gedroomd alibi!”

Jean-Michel Cappoen is Algemeen Secretaris van de BBTK, verantwoordelijk voor de mediasector. Hij is ook verantwoordelijk voor de financiële sector, in volle crisis. Daarom kijkt hij met kennis van zaken en argwanende blik naar de moeilijkheden waarin dagbladen, tijdschriften, televisie, radio, websites, enz. verkeren.
Hoe verklaart u deze crisis? Zijn de dalende reclame-inkomsten de oorzaak?
De werkgevers van de mediabedrijven komen nu al 20 jaar lang met hetzelfde argument aandraven. Soms is dat wel waar. Maar vaak is die klaagzang van dalende reclame-inkomsten niet meer dan een excuus.
Hoezo?
De meeste herstructureringsplannen in de mediasector lagen al jarenlang in de schuif klaar. Sommige directies wachtten gewoon het goede moment af om ze tevoorschijn te halen. Kwestie van de ideale uitvlucht te hebben. We stellen immers vast dat vorig jaar nog heel wat mediabedrijven miljoenenwinsten boekten. Zelfs nu en zonder herstructureringsplannen doen de meesten dat nog steeds… De diversifiëring werkte perfect: een zwakke bedrijfstak enerzijds werd vanzelf gecompenseerd door andere takken die het goed deden. Indertijd draaide dat uitstekend. Vandaag lijkt dat plotseling voorbij.
Wat zullen de gevolgen van die ontslagen zijn?
De polyvalentie van het personeel swingt de pan uit! Nemen we de journalisten. Die zijn almaar minder gespecialiseerd. Ze moeten over alles iets kennen maar mogen niets meer grondig beheersen. Als echte manusjes-van-alles moeten ze de foto’s opzoeken en alles op de website plaatsen. Een ander voorbeeld: bij de radio moeten steeds meer presentatoren nu ook zelf het mengpaneel bedienen en de telefoon beantwoorden voor wedstrijden…
Maakt u zich zorgen?
Jazeker! Vooral voor de tewerkstelling, kwantitatief én kwalitatief. We spreken hier niet over een verkoop van frikadellen hé... Het gaat over de media, een uiterst gevoelige sector voor de democratie! Ik vrees dus voor de kwaliteit van de informatie en voor het pluralisme van de media. Eenzelfde artikel zal steeds vaker zonder onderscheid verschijnen in twee kranten met nochtans duidelijk verschillende visies. Eén productiemaatschappij maakt vaak met dezelfde kijk programma’s voor meerdere zenders. En dan hebben we het nog niet eens over de opiniepers. De vrijheid van journalisten wordt vandaag steeds beperkter: hun chefs dicteren hen op voorhand wat ze moeten zeggen, schrijven of filmen. Hun editoriale bewegingsruimte smelt als sneeuw voor de zon. We dreigen te verzanden in eenheidsworst, in verlies van identiteit.
Er bestaan heel wat verenigingen van journalisten, van productiemedewerkers… Welke plaats bekleedt de BBTK in deze herstructureringen?
Maar dat is niet onverenigbaar! Je kan perfect tegelijk lid zijn van een beroepsvereniging en van de vakbond. Elk zijn rol. De verenigingen strijden voor deontologie, ethiek… In deze crisisperiode is er ook nood aan solidariteit met de andere sectoren. Sociaal overleg, da’s de specialiteit van de BBTK. Collectieve arbeidsovereenkomsten moeten door de vakbonden ondertekend worden. Zo niet hebben ze geen juridische waarde.