BBTK > Nieuws > Sociale dumping, ook in de IT een harde realiteit

15-3-2018 10:12 Afdrukken

Sociale dumping, ook in de IT een harde realiteit

 

Op 23 maart neemt de BBTK, net zoals vorig jaar, deel aan de ABVV-actiedag tegen sociale dumping. We leggen onze focus dit jaar op de luchtvaartsector en in het bijzonder sommige low-cost maatschappijen. Met een actie op de luchthaven van Zaventem willen we bepaalde praktijken aanklagen die de arbeidsvoorwaarden doen verslechteren. Het is de bedoeling de reizigers bewust te maken van de keerzijde van extreem goedkope vluchten. Vorig jaar stond de actie echter in het teken van Indische detachering in de IT-sector. Een terugblik op het thema van toen.

 

Sociale dumping associëren we doorgaans met sectoren zoals de bouw of transport. Maar dat wil niet zeggen dat de dienstensector – waar de meeste bedienden werken - gespaard blijft van dergelijke praktijken. Neem nu de IT-sector: sinds 2006 is het aantal contracten van gedetacheerde Indische IT-werknemers verviervoudigd. In dat jaar werd er, door minister Reynders, een bilateraal akkoord tussen India en België ondertekend. Hierdoor kunnen Indische werknemers tot 5 jaar lang in België werken met een Indische arbeidsovereenkomst én aan een lager loon. Een besparing van 30 % voor de werkgever ….

Er zijn vandaag 4462 ‘tijdelijk uitgezonden’ arbeidskrachten uit Indië aan de slag in ons land. Deze Indiërs werken quasi uitsluitend in de Belgische IT-sector. Indische contracten zijn in de sector booming business. In de praktijk stellen we dan ook vast dat Belgische werknemers worden ontslagen om vervolgens vervangen te worden door goedkopere Indische medewerkers. Schandalig, maar volstrekt legaal door het bilateraal akkoord.

Ook voor de Indische werknemers is de situatie niet ideaal. Er is geen sprake van misbruik: ze worden correct behandeld. Maar ze worden doorgaans niet meer betaald dat de sectorale minimumlonen. Die liggen ver onder een gangbaar IT-loon. Bovendien blijven ze aangesloten bij de Indische sociale zekerheid. De werkgever betaalt dus 12 % Indische sociale zekerheidsbijdrage in plaats van de Belgische 25 %. Het is duidelijk dat de detacheringsregels werknemers tegen elkaar opzetten. Maar ook de concurrentie met bedrijven die wel Belgische contracten aanbieden, wordt verstoord. De gevolgen zijn dan ook voelbaar: de Belgische sociale zekerheid loopt inkomsten mis en de stabiele tewerkstelling in de sector staat onder druk. Een lose-lose situatie.

 

Tech Mahindra: sociale dumping in de praktijk

Tech Mahindra is een IT-bedrijf vooral actief in de telecomsector en een flagrant voorbeeld van sociale dumping in IT (maar lang niet het enige!). De directie kondigde in 2016 een collectief ontslag aan, waarbij 70 Belgische werknemers moesten opstappen. Zij werden stelselmatig vervangen door Indische werknemers die slechter betaald worden. Deze beslissing had ook syndicale gevolgen. De Indische werknemers tellen niet mee voor de sociale verkiezingen. Aangezien er nog maar 45 ‘Belgische’ werknemers overblijven, zal ook de syndicale vertegenwoordiging in het bedrijf na 2020 ophouden te bestaan.
De focus op Indische tewerkstelling heeft bovendien ook een invloed op de werknemers die zich niet strikt genomen bezighouden met IT. We spraken een ex-werknemer van LCC, dat in 2015 werd overgenomen door Tech Mahindra.

“Aanvankelijk waren we niet ongerust door de overname. Maar toen er in de pers een uitspraak verscheen van een topman, wisten we hoe laat het was. Hij stelde dat de overname van LCC geen goede zet was en ze [Tech Mahindra] het gingen afstoten. Nochtans hadden ze ons gezegd dat 2017 het beste jaar ooit ging worden … Er was geen interesse vanuit Tech Mahindra voor LCC, we werden niet ondersteund en onze manier van werken moest volledig omgegooid worden. We werden echt de grond ingeboord. Al het harde werk, al de moeite die we hadden gestoken in het opbouwen van goede relaties, het werd allemaal teniet gedaan. Natuurlijk was dat pijnlijk voor ons.”.

“Er zijn dan ook klanten vertrokken en het werk verminderde. Toen zijn er druppelsgewijs mensen ontslagen. Sommige collega’s zijn zelf vertrokken. We waren met zo’n 30 mensen op kantoor en nog eens een honderdtal consultants op het terrein. Hun contracten werden stopgezet of er werd hen gezegd dat ze nog een maand of een week mochten blijven maar dat het dan gedaan was. Er werd verder niets ondernomen om het tij te doen keren.”.

“Ik spreek mijn oud-collega’s nog regelmatig. Iedereen is heel teleurgesteld. We werkten er zeer graag en waren een goed team. Het was hard werken maar op het einde van de dag hadden we een voldaan gevoel. Dat mis ik nu enorm. Ik heb sindsdien nog gewerkt als uitzendkracht maar dat was geen positieve ervaring. Na de stress van de overname en het ontslag was dat er te veel aan. Onlangs zag ik dat LCC terug aanwerft. Ik weet echt niet wat ik daar van moet denken”.

 

De strijd tegen sociale dumping: bedachtzaam omgaan met ‘arbeidsmigratie’

Voor de BBTK is de tewerkstelling van buitenlandse werknemers geen taboe. Maar we moeten bedachtzaam te werk gaan. Wie in België werkt, moet een Belgisch loon krijgen en aangesloten worden bij de Belgische sociale zekerheid. Het kan niet zijn dat onze arbeidsmarkt er één van twee snelheden wordt, in functie van het thuisland van de werknemer. Bovendien moet een werkgever kunnen aantonen dat er geen geschikte profielen zijn op de Belgische arbeidsmarkt, de zogenaamde arbeidsmarkttoets. Ten slotte kan men onmogelijk spreken van ‘tijdelijke’ uitzendingen wanneer de termijn maar liefst 5 jaar is. Die moet dus ingekort worden.

Op Europees niveau is er wel voorzichtig vooruitgang geboekt in de strijd tegen sociale dumping. De maximumduur voor detachering zal worden teruggebracht tot 12 maanden en het minimumloon moet overeenstemmen met dat van de plaats waar gewerkt wordt. Ondanks de (tijdelijke) uitsluiting van de transportsector, is dit een stap in de goede richting. Wat Europa kan, moet België ook moet kunnen.

Share/Bookmark