Je rechten op zak - Werkloosheidsuitkeringen

De Arizona-regering heeft beslist om het recht op volledige werkloosheidsuitkeringen en inschakelingsuitkeringen in de tijd te beperken. De nieuwe regels zijn op 1 maart 2026 in werking getreden.

Het ABVV heeft zich krachtig verzet tegen deze onrechtvaardige hervorming en blijft aan je zijde staan om je te informeren en te verdedigen. Neem bij problemen zeker contact op met de juridische dienst of de werkloosheidsdienst van de gewestelijke afdeling waarbij je bent aangesloten.

Aan welke voorwaarden moet je voldoen om recht te hebben op werkloosheidsuitkeringen?

Om recht te hebben op werkloosheidsuitkeringen moet je aantonen dat je tijdens een referteperiode van 36 maanden 312 dagen hebt gewerkt (of daarmee gelijkgestelde dagen hebt).
Welke periodes worden gelijkgesteld om recht te hebben op werkloosheidsuitkeringen?
Om recht te hebben op werkloosheidsuitkeringen moet je aantonen dat je voldoende dagen hebt gewerkt (zie hierboven).

Sinds de hervorming verdwijnen heel wat periodes die vroeger als gelijkgestelde periodes werden beschouwd. Enkele voorbeelden: de carensdag, dagen gedekt door ziekte- en invaliditeitsuitkeringen en dagen gedekt door vergoedingen voor arbeidsongevallen of beroepsziekten.

Slechts een beperkt aantal dagen wordt nog in aanmerking genomen, zoals wettelijke verlofdagen met vakantiegeld, feestdagen die door de werkgever worden betaald, stakings- of lock-outdagen, enz.
Het wordt dus moeilijker om aan het vereiste minimumaantal dagen te raken om recht te hebben op werkloosheidsuitkeringen.

Hoelang kan je werkloosheidsuitkeringen ontvangen?

Volledige werkloosheidsuitkeringen zijn voortaan beperkt tot maximaal 24 maanden in totaal: 

• een basisperiode van 12 maanden; 
• waar tot 12 extra maanden kunnen bijkomen, afhankelijk van je beroepsverleden. Elke bijkomende periode van 4 gewerkte maanden geeft je recht op 1 extra maand uitkeringen.

Zijn er uitzonderingen op deze beperking?

Ja, als je 55 jaar bent, op voorwaarde dat je vanaf 2026 een loopbaan van minstens 31 jaar kan aantonen (wordt geleidelijk opgetrokken tot 35 jaar in 2030). Dit betreft echter slechts een zeer kleine minderheid.
De anciënniteitstoeslag blijft eveneens behouden tot uiterlijk 30 juni 2026. Deze blijft onbeperkt behouden als je op 30 juni 2025 al recht had op deze toeslag en minstens 30 jaar beroepsverleden kan aantonen. 
Als je in SWT bent, val je evenmin onder deze beperking.

Als je bij het verstrijken van je overgangsperiode waarin je recht hebt op uitkeringen een opleiding volgt die voorbereidt op een knelpuntberoep, die vóór 1 januari 2026 is gestart en waarvoor de gewestelijke arbeidsbemiddelingsdienst een vrijstelling heeft verleend, behoud je ten slotte het recht op uitkeringen gedurende de volledige ononderbroken duur van de opleiding, maar uiterlijk tot 30 juni 2030. 

Daalt het bedrag van je uitkeringen na verloop van tijd?

Ja, dat wordt de versterkte degressiviteit genoemd. 

Tijdens de eerste 3 maanden werkloosheid ontvang je 65% van je laatste begrensde loon. 

Vanaf de 4de tot de 6de maand ontvang je 60% van je laatste begrensde loon.

Vanaf de 7de tot de 12de maand ontvang je 60% van je laatste begrensde loon, maar de minimum- en maximumbedragen liggen lager dan tussen de 4de en de 6de maand.

Van de 13de tot de 24ste maand ontvang je een forfaitair bedrag, ongeacht je laatste loon. De forfaitaire bedragen verschillen naargelang van je gezinssituatie (samenwonende met gezinslast, alleenstaande of samenwonende zonder gezinslast).

Wat is er veranderd voor de inschakelingsuitkeringen?

Sinds 1 maart 2026 zijn de toegangsvoorwaarden verstrengd:

• jongeren moeten een diploma van het hoger secundair onderwijs of een erkend gelijkwaardig bewijs kunnen voorleggen (bijv. een met succes afgeronde alternerende opleiding);
• alleen bepaalde diploma's, attesten of gelijkstellingen geven recht op een uitkering;
• jongeren die studeren, moeten alle activiteiten van hun studieprogramma hebben afgerond.

De beroepsinschakelingstijd (d.i. de wachttijd waarin je nog geen recht hebt op een uitkering) is korter. Deze bedraagt voortaan 156 dagen (ongeveer 6 maanden) tegenover 310 dagen voordien. Maar de uitkering is beperkt tot 12 maanden, ongeacht je gezinssituatie.

Wat gebeurt er met mijn inkomensgarantie-uitkering? Kan ik die behouden?

Ja, je kan je IGU behouden tot het einde van je ononderbroken deeltijdse tewerkstelling met behoud van rechten, op voorwaarde dat je arbeidsregeling gemiddeld minstens 19 uur per week bedraagt of minstens de helft van een voltijdse arbeidsregeling.

Dit geldt zowel voor volledige werkloosheidsuitkeringen als voor inschakelingsuitkeringen.

Verlies je je werkloosheidsuitkering als je zelf ontslag neemt?

Je kan voortaan zelf ontslag nemen en toch gedurende zes maanden het recht op werkloosheidsuitkeringen behouden, op voorwaarde dat je op het moment van je ontslag een beroepsverleden kan aantonen dat overeenkomt met tien jaar voltijds werk.

Je kan slechts één keer een beroep doen op dit recht.
De periode wordt verlengd tot twaalf maanden als je een opleiding voor een knelpuntberoep start.

Dit wordt het herstartrecht genoemd.

Ben je tijdelijk werkloos? Moet je je dan inschrijven als werkzoekende?

Als je langer dan drie maanden tijdelijk werkloos bent, moet je je sinds 1 maart 2026 verplicht inschrijven als werkzoekende, ongeacht de reden van de tijdelijke werkloosheid.

Moet je als werkloze belastingen betalen?

De Arizona-regering zal de belastingvermindering voor werkloosheidsuitkeringen geleidelijk afschaffen. Deze maatregel zal ertoe leiden dat je volledige werkloosheidsuitkeringen zullen dalen, met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2026. Tegen 2029 wordt deze belastingvermindering volledig afgeschaft. 

Je zal de gevolgen hiervan dus al merken bij je belastingafrekening in 2027.

Ook bij tijdelijke werkloosheid wordt deze belastingvermindering afgeschaft. Hou er rekening mee dat je meer belastingen zal moeten betalen dan in de voorgaande jaren. De ingehouden bedrijfsvoorheffing is immers ruimschoots onvoldoende. Het bedrag dat je zal moeten bijbetalen, zal afhangen van je persoonlijke situatie.